اهدای عضواهدای زندگی
کارت اهدای عضو

دانستن

علمی

تاریخچه پیوند

اهدای عضو از افراد مرگ مغزی پدیده مقدسی است که ابعاد مختلف پزشکی، اجتماعی، مذهبی و حتی اقتصادی در آن به گونه ای درگیرند که کمتر پدیده ای را می توان با آن مقایسه کرد. از نظر پزشکی اهدای عضو و پیوند اعضا در بلندترین قله های علم پزشکی قرار داشته و نشان از توانایی علمی و تکنولوژی بالای یک کشور دارد. از طرفی ثابت شده است که بدون رضایت خانواده، اهدای عضو افراد مرگ مغزی باعث اثر بد بر خانواده و بالطبع جامعه می گردد. بنابراین ارتقای فرهنگ و آگاهی جامعه در زمینه اهدای عضو از افراد مرگ مغزی از ضروریات است. 
به امید روزی که اعضای قابل اهدای هیچ فرد مرگ مغزی،  خاکسپاری نگردد و تمامی بیماران نیازمند به عضو با پیوند این اعضای حیاتی به حداقل حق مسلم خود که همانا حیات است، نائل آیند.

 

تاریخچه پیوند اعضا در ایران و جهان

در طول جنگ جهانی اول، به ویژه با کار هارولد گیلیز در آلدرشات گام های بزرگی در زمینه پیوند پوست برداشته شد. از پیشرفت هایی که توسط هارولد ایجاد شده میتوان به پیوند ساقه اشاره کرد که باعث می شود اتصال گوشت از زمانی که از بدن اهداکننده خارج می شود تا زمانی که جریان خون جدیدی ایجاد می کند، حفظ شود. دستیار گیلیز یعنی آرچی بالد مک ایندو در جنگ جهانی دوم به عنوان جراح ترمیمی حضور یافت و به این ترتیب در سال 1962 اولین جراحی موفق برای پیوند یک عضو قطع شده و بازگرداندن (محدود) عملکرد و عصب آن عضو انجام شد. همچنین اولین پیوند از اهداکننده مرگ مغزی توسط جراح اوکراینی یوری وارانی در دهه 1930 به انجام رسید که پس زدن عضو منجر به شکست این عمل شد. جوزف موری و جی. هارتول هریسون، در سال 1954 نخستین پیوند موفق یعنی پیوند کلیه بین دوقلوهای همسان را به انجام رساندند. دلیل موفقیت این پیوند چیزی نبود جز اینکه در دوقلوهایی که از نظر ژنتیکی یکسان هستند، عضو پیوندی دفع نمی شود.

 

 

.

اولین پیوند موفق کلیه انسان به انسان که در آن گیرنده و اهداکننده عضو، دوقلو بودند

 

 

مروری بر تاریخچه پیوند اعضا در جهان : 

1902: پیوند عروق برای اولین بار توسط دکتر الکسیس کارل انجام شد.
1905: اولین پیوند موفق قرنیه توسط ادوارد زرم (جمهوری چک)
1950: اولین پیوند موفق کلیه توسط دکتر ریچارد اچ. لاولر (شیکاگو، ایالات متحده آمریکا)
مشاهده و دقت به پدیده مرگ مغزی برای اولین بار توسط متخصصین مغز و اعصاب اروپا
1959 : اولین تشخیص مرگ مغزی در مقابل کما توسط مولارت و گولن
1966: اولین پیوند موفق پانکراس توسط ریچارد لیله هی و ویلیام کلی (مینسوتا، ایالات متحده آمریکا)
1967: اولین پیوند موفق کبد توسط توماس استارزل (دنور، ایالات متحده آمریکا)
1967: اولین پیوند موفق قلب توسط کریستین برنارد (کیپ تاون، آفریقای جنوبی)
1968 : برای اولین بار لفظ مرگ مغزی توسط کمیته دانشکده پزشکی هاروارد ارائه شد 
1981: اولین پیوند همزمان موفق قلب و ریه توسط بروس ریتز (استنفورد، ایالات متحده آمریکا)
1983: اولین پیوند موفق ریه توسط ژوئل کوپر (تورنتو، کانادا)
1984: اولین پیوند همزمان موفق قلب و کبد توسط توماس استارزل و هنری  بنسون (پیتسبورگ، ایالات متحده آمریکا)

 

نگاهی به تاریخچه پیوند اعضا در ایران :

اولین پیوند قرنیه درایران درسال 1314 توسط دکتر شمس انجام شد.

اولین پیوند کلیه درسال 1347 درشیراز توسط دکتر سنادی زاده انجام شد.

 

دکتر سید محمد سنادی زاده- جراح اولین پیوند کلیه در ایران

 

اولین پیوند موفق روده باریک در چهاردهم اردیبهشت ماه سال 1371 توسط جناب دکتر ایرج فاضل در بیمارستان آیت ا... طالقانی انجام شد.

 

دکتر ایرج فاضل- جراح اولین پیوند روده باریک در ایران

 

اولین پیوند موفق قلب در تیرماه سال 1372 توسط دکتر حسین ماندگار در بیمارستان شریعتی دانشگاه تهران انجام شد

 

اولین پیوند قلب در ایران توسط جناب آقای دکتر ماندگار

 

 

اولین پیوند موفق کبد درایران در روز چهاردهم خرداد ماه سال 1372 توسط دکتر ملک حسینی استاد دانشگاه شیراز انجام گرفت.

 

دکتر سید علی ملک حسینی- جراح اولین پیوند موفق کبد در ایران

 

درسال 1379 اولین پیوند موفق ریه توسط دکتر سید حسین احمدی استاد دانشگاه در بیمارستان امام خمینی دانشگاه تهران انجام شد و با کوشش قابل توجه دکتر عباسی دربیمارستان مسیح دانشوری ادامه پیدا کرد

 

در سال 1374 انجمن علمی پیوند اعضاء ایران تاسیس شد.

در سال 1394 انجمن اهدای عضو ایرانیان تاسیس شد.

 

استفتا حضرت امام خمینی در خصوص پیوند اعضا به همت جناب دکتر ایرج فاضل :
 نظرحضرت امام در خصوص پیوند اعضاء:  «بر فرض مذکور ( مرگ مغزی ) چنانچه حیات انسان دیگری متوقف به این باشد (پیـوندعضو) با اجازه صاحب قلب یاکبد و امثال آن جایزاست.» (31/2/1368
)

 نظر مقام معظم رهبری در خصوص پیوند اعضاء: « در فرض سوال استفاده از اعضاء بدن موصوف در صورتیکه نجات نفس محترمه ای متوقف بر آن باشد ، اشکال ندارد.» (21/11/1370)

مجلس شورای اسلامی ماده واحده قانون مرگ مغزی را در تاریخ 17/1/1379 تصویب کرد .

زمان انتشار: ۲۷ مهر ۱۳۹۵ [۲۲:۰۷]